Kempische Amateur Radioclub PI4KAR
Bladel opgericht 10 november 1993
 
 
 

First QSO PA en ON op 23 centimeter 1963


Op 23 augustus 1963 werd de eerste bevestigde 23 centimeter verbinding tussen Nederland en België gemaakt door de stations PA0VLP uit Reusel en ON4ZK uit Dessel. 

Na 55 jaar wordt daarom ter herinnering aan deze first in augustus en september door de Kempische Amateur Radio club (KAR) de speciale call PA23ON geactiveerd. 

Wij houden op 23 augustus a.s. een herdenking waarbij ook enkele toenmalige deelgenoten zijn uitgenodigd om in het KARhome samen om 13 uur een lunch te gebruiken en de 1e verbinding met PA23ON te maken. Meld jezelf aan via  plaum@xs4all.nl


Echte zelfbouwers waren het destijds, die met weinig middelen zenders, ontvangers en antennes in elkaar knutselden voor een toen nog vrijwel onontgonnen deel van het spectrum. Piet PA0VLP is in het Westland geboren en getogen maar door de liefde is hij in het zuiden terecht gekomen. Hij werkt er bij de toenmalige PTT in Eindhoven maar woont in het tegen de Belgische grens aanleunend dorp Reusel. Zijn vriend en dichtstbijzijnde, eveneens in UHF geïnteresseerde, amateur is Gaspar ON4ZK, woont 25 km verderop. Gaspar is ook nog eens een belangrijke vriend want hij werkt bij het centrum voor atoomonderzoek in Mol en weet mede daardoor de juiste wegen te vinden voor het bemachtigen van toen nog veel bijzondere onderdelen. 

Samen experimenteren en bouwen ze heel wat af, waarbij vriendschap en zelfbouw voortdurend centraal staan. 
Dat de experimenten en verbindingen op deze hoge frequenties bijzonder waren, blijkt uit het feit dat toentertijd in Electron door Kees PA0QC (voorzitter van de VHF-UHF Commissie en algemeen vicevoorzitter van de VERON, SK) de proeven van beide amateurs al op een typerende wijze werd beschreven. 


Kees PA0QC bezocht Piet tijdens een vakantie begin jaren 60 van vorige eeuw en schrijft onder meer: 

‘PA0VLP is een rasechte amateur, die onder vrij moeilijke omstandigheden al tot bijzonder fraaie prestaties is gekomen. Het valt namelijk niet mee om in je dooie eentje zonder een andere amateur in de directe omgeving de decimetergolven-techniek letterlijk uit te vinden. De ontwikkelingen duren dan lang, maar brengen een schat van praktische ervaringen bij het ontwerpen, de constructie en het afregelen van zendontvangers en antennes op. De apparatuur van Piet VLP mag er zijn, al spreekt hij zelf bescheiden van prototypes’. Dat het menens is moge blijken uit het feit dat Piet zelfs is gestopt met roken teneinde het hobbybudget te vergroten om zo uiteindelijk met openbaar vervoer uit Brussel een noodzakelijke mengdiode te kunnen gaan kopen. 

Electron 1963Electron 1963


Over de toen gebruikte apparatuur volgt het volgende te melden: De zendketen bij Piet PA0VLP bestaat uit een gemodificeerde surplus set die op twee meter 50 W kan leveren aan een 5 over 5 Wisa beam (toen een bekende maker van o.a.tv-antennes.) De output kan ook naar een QQE03/20 tripler met een erachter geplaatste tweede exemplaar als rechtuit versterker. Op deze wijze komt Piet uit op 70 cm waarvoor hij een gordijnantenne gebruikt. Met een paar pluggen omsteken gaat het 70 cm signaal in plaats van in de antenne in een 2C39 tripler, waarachter ook weer een tweede 2C39 als rechtuit PA-versterker op 23 centimeter. Daarbij gebruikt Piet een hoekreflector met een serie dipoolstralers. 



De ontvangstketen gebruikt, zoals toen zeer gebruikelijk, een zelfgebouwde achterzetontvanger op  28-30 MHz met een aantal buizenconvertors voor elke band. Een andere bekende zelfbouwer uit die tijd PA0ZR had al aangegeven dat je zelfs met eenvoudige middelen prima UHF spullen kunt maken. Piet paste dat toe in de juweeltjes die hij na veel geëxperimenteer heeft gebouwd. Vriend Gaspar ON4ZK werkt uiteindelijk met een ongeveer gelijke opzet. De antenne was wat hij noemt een 32 elements colineair met een vogelnet reflector.

Piet PA0VLP 1963Piet PA0VLP 1963



Met deze stations werd 23 augustus 1963 voor beide vrienden een dag om nooit meer te vergeten. Op deze toch al mooie warme dag werd het extra bijzonder omdat het eindelijk lukte een solide tweeweg verbinding in FM op 23 centimeter te maken.                              Na eerdere crossband experimenten dezelfde maand lukte uiteindelijk de eerste volgens de logboeken vermelde en bevestigde verbinding op deze band tussen PA en NL. Even later haalt PA0VLP zelfs nog een hoge score in een van de eerste contesten met 23 cm.






Piet PA0VLP bleef ook erna altijd actief en bouwde alles zelf. Hij is in 2007 op 75 jarige leeftijd plotseling overleden. 

Op zijn grafsteen in Reusel staat zijn zelfgebouwde schotelantenne en zijn roepnaam afgebeeld. 




De inmiddels 87jarige Gaspard ON4ZK maakte ook de first op 23cm met LX in 1971 met PA0MJK/LX en is nog elke dag actief op 2 en 70cm met het volgen van meteoren en het aardmagnetisme. Ook hiervoor heeft hij weer het nodige zelfgebouwd zoals vroeger.


Artikel Electron augustus 2018Artikel Electron augustus 2018